Klimaatverandering

Over ijskappen en de Noord-Hollandse badkuip.

Klimaatverandering, het is een hot topic, maar wat weten we er eigenlijk van? En wat betekent het voor onze directe leefomgeving? Michiel van den Broeke en Willem Stam geven ons een spoedcursus.

De noodzaak is er

Michiel van den Broeke, hoogleraar Polar Meteorology aan de Universiteit Utrecht, bijt het spits af. Hij vertelt ons iets over de stijging van de zeespiegel als gevolg van het smelten van de ijskappen op Groenland en Antarctica. Deze ijskappen groeien door sneeuwval, en verkleinen doordat er platen afbreken die vervolgens in de oceaan terechtkomen. Dat is de normale gang van zaken. Maar door de opwarming van de aarde smelt er meer ijs dan dat er met sneeuw bijkomt. Als de ijskap van Groenland smelt, zou de zeespiegel met zes a zeven meter stijgen. Als de ijskap van Antarctica smelt, stijgt de zeespiegel met zestig meter.

Enorme aantallen. Voor Groenland betekent het dat als de aarde vier graden warmer wordt, de ijskap al zal smelten. En het probleem is: deze ontwikkeling is onomkeerbaar. We moeten dus actie ondernemen. De klimaatstijging die in het laatste klimaatverdrag als richtlijn is genomen, zorgt ervoor dat beide ijskappen niet teveel zullen smelten. Maar dan moeten we die doelen wel halen. Van den Broeke wil zijn verhaal hoopvol afsluiten: “Het lijkt erop dat de CO2-uitstoot in Europa en Amerika afneemt. Veranderingen kunnen snel gaan, helemaal als de noodzaak er is. En die is er.”

Veranderingen tot voorbij de voordeur

We zijn wakker geschud. Maar hoe ga je in je eigen gemeente om met het veranderende klimaat? Willem Stam houdt zich binnen de gemeente Den Helder bezig met klimaatadaptatie. Hij stelt dat we in 2040 in Nederland het klimaat van Midden-Frankrijk zullen hebben. Alleen is ons land ingericht op het klimaat van 1950. We worden natter; een uitdaging voor mensen die zich bijvoorbeeld met de riolering bezig houden. En we worden warmer. Vooral de steden zullen warmer worden.

Michiel van den Broeke - hoogleraar Polar Meteorology aan de Universiteit Utrecht

We hebbben de omgeving aan ons leven aangepast, terwijl we vroeger het leven aanpasten aan de omgeving. Daar waar het land het hoogste lag, daar bouwde men. “We zitten in Noord-Holland in een badkuip” stelt Stam. “Met dijken die geen druppel water doorlaten. Het wordt tijd dat we meer respect krijgen voor klimaatverandering.”

Den Helder heeft al een kaart die de kwetsbare plekken aangeeft. Door een betere koppeling tussen water en ruimte probeert men nu Den Helder klaar te stomen voor verandering. En die veranderingen reiken tot voorbij de voordeur: ook bij de burgers moet men inzien welke kleine veranderingen al een groot effect kunnen hebben.

Nynke de Jong
Voeg toe aan selectie